ΦΡΜΚ, για μια σύμπραξη των τεχνών

ΔΕΚΑ ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΠΡΑΓΜΑΤΑ

μετάφραση: Δήμητρα Κωτούλα

(απόσπασμα)

Ο Λόγος που μπορεί να εκλογικευτεί

δεν είναι ο αιώνιος Λόγος.

Το όνομα που μπορεί να κατονομαστεί

δεν είναι το αιώνιο Όνομα.

Αυτό-που-δε-μπορεί-να-ονομαστεί είναι του ουρανού και η γη είναι η αρχή.

Αυτό-που-μπορεί-να-ονομαστεί γίνεται για τις δέκα χιλιάδες πράγματα η μάνα.

Επομένως, λέγεται:

«Αυτός που χωρίς επιθυμίες θα βρεθεί

Το πνευματικό του κόσμου θα ηχεί.

Μα αυτός που στην επιθυμία είναι δεμένος

Βλέπει από το κέλυφος μονάχα

των πραγμάτων γύρω να ’ναι ζωσμένος».

Αυτά τα δυο πράγματα είναι ίδια στην απαρχή μα διαφορετικά στο όνομα.

Η ομοιότητά τους καλείται μυστήριο.

Όντως, είναι το μυστήριο των μυστηρίων.

Σ’ όλη την πνευματικότητα αυτό είναι η πόρτα.

Lao Tzu, The Tao Te Ching

……………………………………….

Οι ρυθμοί μας καθορίζουν

το τέλος τους που έχει ήδη ξεπεράσει

τον στίχο. Τα δίκτυά μας επεκτείνονται,

ποτέ άλλοτε δε νιώσαμε τόσο ζωντανοί. Δε μπορώ

να πιστέψω ότι είναι λάθος. Δε μπορώ

να μη βλέπω την τέχνη μας να μας ταπεινώνει,

το ραβδί μας να μαστιγώνει το τυφλό

που δεν οδηγεί

πουθενά παρά στη σκόνη. Μόνο

πίσω στην απαρχή.

*

Αλαζονεία του άντρα –

ότι περιέχει γυναίκα

& σύμπαν σ’ ένα σχήμα σαν μουσική,

αδιάφορη η σημασία! Τα μάτια

των λουλουδιών έχουν περισσότερο νόημα

για εκείνα τα ίδια, το σκυλί είναι πιο

αληθινό στην αντίληψή του για το ποιος

τρέφει το χέρι που το γέννησε.

Τρίβοντας εκείνο το ραβδί

αλλά όχι, δεν μπορεί να μας οδηγήσει

στο νερό. Μονάχα σε θεάσεις

πνιγμού, χίμαιρα

ζωής.

*

Ένα αίσθημα μας κατακλύζει. Έπειτα

στρέφουμε πίσω να το δικαιολογήσουμε.

Ή μπροστά, υποθέτοντας

τόσα πολλά. Υποθέτουμε ότι γνωρίζουμε

το τέλος στην ιστορία αυτού

του στίχου.

*

Που πηγαίνει

θ’ άξιζε να ρωτήσεις

που στ’ αλήθεια θέλει

να πάει, με ή χωρίς

να την ακολουθεί κανείς. Η μουσική

των λουλουδιών μάς λέει πιο πολλά

απ’ όλες τις άπειρες απομιμήσεις μας

της γνώσης. Η τέχνη μας της σκόνης.

*

Είναι στάχτες σε γόνιμο χώμα. Θα

καταποντιστούν στα νερά της κάθε

μυθοπλασίας μας. Αθόρυβα.

Όμως δεν έχουμε

την υπομονή να πάψουμε ούτε

να το ακούσουμε.

*

Γυναίκα που κοιμάται. Το σκυλί

ξύπνησε το πουλί &

την αλαζονική καρδιά της. Ωστόσο, το κορμί της

αξίζει κι αυτό να το παρατηρήσεις. Μπορώ να πω

πως δεν έχει τίποτα να διηγηθεί

έξω απ’ αυτόν τον στίχο.

*

Μπορώ να πω ότι αυτό το φως

του οποίου όλοι εμείς ηγούμαστε

είναι ακριβό & αληθινό,

όταν ρωτάμε τον εαυτό μας

τι είναι αυτή η αλήθεια όταν χάνουμε τον εαυτό μας

στον εαυτό μας μέσα στη ζωή

σε μια ζωή από καθρέφτες που αντανακλούν το βλέμμα.

Στον προς τα πίσω χρόνο. Όμως υπάρχει

ακόμη αυτή η ομορφιά!

*

Πάντα αυτή η ομορφιά

που μας πονάει να την αντέχουμε

όπως το σκυλί στο μύθο

του στίχου. Αυτή η αίσθηση που τραβάει

μπροστά, μας καθοδηγεί. Αυτό το στόμα

που είναι αγκιστρωμένο από πίσω.

Κι εκείνη ν’ αγαπάει, εκείνος ν’ αγαπάει

να μένουν αγκιστρωμένοι για χάρη του σκύλου που

αντίστροφα, με τη σειρά τους, είναι. Ατέρμονο

καθρέφτισμα του παντός. Για ποιο σκοπό

δεν το γνωρίζουμε. Ακολουθώντας, καθοδηγώντας,

καραδοκώντας & πεθαίνοντας. Η ανησυχία

των ματιών, ευφορικός θάνατος

του εαυτού απλά σε

τόσα σχήματα. Μουσική

του μυαλού.

*

Αυτό το συναίσθημα μας προξένησε

ένα χαμόγελο για λίγο, για το σκύλο

που μας εξαπάτησε, τον έθρεψε, βλέπεις,

η ειρωνεία μας, το διαχειριζόμαστε

με φροντίδα ώσπου χάνει σε

ομορφιά. Έπειτα το μυαλό μένει

ν’ αναρωτιέται

τι απέγινε εκείνη, αλλά και τι απέγινε

αυτός.

*

Υπάρχει μια γυναίκα, ο άντρας

υπήρχε από πάντα. Σύμβολα της

γυναίκας, του άντρα. Κρυπτογραφίες

για το σκύλο. Όταν η λαγνεία μας γεύεται τα μάτια μας,

αλλά και όταν η παιδική μας ηλικία είναι βαθιά

τελευταία στη σειρά, στην απαρχή του

σημείου που μόλις διαγράφεται,

υπάρχει

ωμότητα. Εκφράζεται

ως αγάπη αλλά δεν μπορούμε να το οδηγήσουμε αυτό

στην πρόγευσή του. Δε γίνεται να καραδοκούμε

τον χρόνο.

*

Καταγράφουμε αυτά τα πράγματα μόνο

αφού έχουν γίνει. Είμαστε μονάχα ένα

μερικό στοιχείο αυτής της ζωής. Ή γι’ αυτή τη φορά

κοιτάζουμε με πάθος

(μέσα από δάκρυα) για κάποια ομορφιά

να μας σώσει γι’ αυτή τη φορά

από τα στρεβλωμένα & προχειροφτιαγμένα

άστρα μας. Ο ουρανός λησμονημένος.

*

Κι ακολουθούμε το αστέρι-Σκύλος, το λαμπρότερο

σύστημα που βρήκαμε, καθοδηγώντας οι ίδιοι

τους εαυτούς μας, ακολουθούμε χωρίς να το γνωρίζουμε

οπτικό θάνατο! Τόσο κοντά στη γη

ώστε αυτό να μας έχει διαφύγει παντελώς.

Αλλά και τόσο παράδοξο που σχεδόν

την αγγίξαμε. Κεραυνοβολημένοι

από τη μνήμη μιας στιγμής

προτού υπάρξουμε, προτού εγκαταλείψουμε

το πλαίσιο. Με ή χωρίς

την αίσθηση της γεύσης. Με ή χωρίς

τη συντροφιά της σκόνης.

*

Κοιτάζουμε προς

τον στίχο μας & αναμειγνύουμε

αυτό με σκόνη, μάτι πάνω στο

μάτι. Και το πάθος που άλλοτε είχαμε

για ό,τι ζούμε γίνεται βουβό

& χωρίς ψυχή, οι κινήσεις μας,

η απορία μας, καθρεφτισμένα πίσω

στις δέκα χιλιάδες στιγμές

που φτιάχνουν μια ζωή – αλλόκοτη & ζωντανή.

Η μετάφραση έγινε από το βιβλίο TenThousandThings (Norfolk: Boiler House Press, 2017) και αποτελεί απόσπασμα από την ομότιτλη ενότητα του βιβλίου.

………………………………….

Η Emily Critchley γεννήθηκε στην Αθήνα και μεγάλωσε στο Ντόρσετ της Αγγλίας. Η μητέρα της είναι Eλληνίδα. Είναι διδάκτορας του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ. Η διδακτορική της διατριβή αφορά στη φιλοσοφία και την πειραματική γραφή στη σύγχρονη Αμερική. Έχει εκδώσει 13 ποιητικές συλλογές από τους εκδοτικούς οίκους Crater, Shearsman, Boiler House κ.ά., καθώς και την πειραματική έκδοση με επιλογή από το έργο τηςLove / AllThat / & OK (Penned in the Margins, 2011). Έχει δημοσιεύσει μελέτες σχετικές με τη φιλοσοφία, την ποίηση και τον φεμινισμό, έχει επιμεληθεί την έκδοση OutofEverywhere 2: LinguisticallyInnovativePoetrybyWomeninNorthAmerica & theUK (Reality Street, 2016) και υπήρξε μαζί με την Elizabeth-Jane Burnett επιμελήτρια της έκδοσης #MeToo: APoetryCollective (Chicago Review, 2018). Το 2003 τής απονεμήθηκε το TheOtherPrize (Cambridge) για πρωτότυπο θεατρικό έργο, το 2005 κέρδισε το βραβείο John Kinsella-Tracy Ryan για την ποίησή της, το 2011 τιμήθηκε με το βραβείο Jane Martin και το 2018 κέρδισε τον τιμητικό έπαινο του καταξιωμένου Forward Prize. Το έργο της έχει μεταφραστεί σε αρκετές γλώσσες.