ΦΡΜΚ, για μια σύμπραξη των τεχνών

μετάφραση: Φοίβη Γιαννίση

* Η Cecilia Vicuña (Σαντιάγο, Χιλή, 1948) είναι Χιλιανή ποιήτρια και καλλιτέχνης με έδρα τη Νέα Υόρκη και το Σαντιάγο της Χιλής. Το έργο της εστιάζει σε θέματα γλώσσας, μνήμης, διάλυσης, εξαφάνισης και εξορίας. Οι κριτικοί σημειώνουν επίσης τη συνάφεια του έργου της με την πολιτική της οικολογικής καταστροφής, της πολιτιστικής ομογενοποίησης και της οικονομικής ανισότητας, ιδιαίτερα τον τρόπο με τον οποίο τέτοια φαινόμενα στερούν τα δικαιώματα των πιο αδύναμων μελών της κοινωνίας. Η δέσμευσή της στις φεμινιστικές φόρμες και μεθοδολογίες θεωρείται ενοποιητικό θέμα στο ποικίλο έργο της. Η πρακτική της έχει συνδεθεί ειδικά με τον όρο οικοφεμινισμός. Στα ποιήματά της ασχολείται με θέματα γλώσσας και μνήμης, με ιδιαίτερη αναφορά στη φθορά και την εξορία. Όπως παρατήρησε ο ιστορικός τέχνης Roberto Tejada, «το έργο της Vicuña, στην ουσία του, είναι «ένας τρόπος ανάμνησης»—σαν να ενώνονται η εξορία και η ανάμνηση για να ξετυλίξουν μια ‘θραυσματική αυτοβιογραφία’ ως μια προσωπική ιστορία μέσα σε μια μεγαλύτερη αφήγηση». Η Vicuña είναι συγγραφέας περισσότερων από δώδεκα ποιητικών βιβλίων,και έχει επιλεληθεί το έργο The Oxford Book of Latin American Poetry: A Bilingual Anthology (2009, σε συνεργασία με τον Ernesto Livon Grosman). Το 2019 διακρίθηκε με το Premio Velázquez de Artes Plásticas, το πιο σημαντικό βραβείο τέχνης της Ισπανίας. Η δήλωση της κριτικής επιτροπής ανέφερε ότι λαμβάνει το βραβείο για την «εξαιρετική δουλειά της ως ποιήτρια, εικαστικός και ακτιβίστρια» και για την «πολυδιάστατη τέχνη της που αλληλεπιδρά με τη γη, τη γραπτή γλώσσα και την ύφανση». Το εικαστικό έργο της Vicuña έχει εκτεθεί στη Νέα Υόρκη στο Whitney Museum of American Art και στο Museum of Modern Art, στο Museo Nacional de Bellas Artes στο Μπουένος Άιρες και στο Institute of Contemporary Arts και την Whitechapel Art Gallery στο Λονδίνο. Η Vicuña είναι ιδρυτικό μέλος των Artists for Democracy και μοιράζει τον χρόνο της μεταξύ της Χιλής και της Νέας Υόρκης.

(απομαγνητοφωνημένη περφόρμανς στο UNIVERSITY OF ILLINOIS AT URBANA-CHAMPAIGN, 21 Σεπτεμβρίου 1999)- απόσπασμα

(…)

Έρχομαι

από τη δίψα

την πείνα

που δεν έχει όνομα

τη λέμε

ΤΤΤέχνη

AAArt

την λέμε

ποίηση

ή τη λέμε

ομορφιά

από έλλειψη

ονόματος

οι τρείς λέξεις

σημαίνουν μόνο πράττειν,

ποιείν

δίψα

για ένα νέκταρ

ένα χυμόοοο

μία αμβροσία

που ρέει

από το πράττειν

σαν ένα ρεύμαααα στον ωκεανό

από όλα

τα άλλα

πράττειν

Η αρχαιότερη μορφή

της λέξης “sed”

δίψα

της λέξης αγάπη,

“luva”,

ήταν δίψα

μία δίψα

Η πρώτη προσευχή που ποτέ καταγράφηκε

έλεγε

“άσε με να δώ

την ομορφιά σου”

*

Από το Split Temple, The Selected Performances of Cecilia Vicuña, edited and translated by Rosa Alcala, (Ugly Duckling Press, 2014)